माणिक आणि डॉक्टर राजीव देशमुख आपल्याशी बोलणार आहेत 'मराठी खिडकीतून'! मराठी संस्कृतीकडे बघणार आहेत त्याच्यामध्ये मराठी साहित्य , कला ,परंपरा ,खाद्यसंस्कृती ,सभोवतालची परिस्थिती ,असं सबकुछ असणार आहे! हे बोलणं समस्त मराठी लोकांसाठी आहे! कोणत्याही वयाच्या ,महाराष्ट्रातल्या ,महाराष्ट्राबाहेरच्या, परदेशात
गेल्या वर्षी तीन ऑगस्टला सुरू झालेल्या 'मराठी खिडकीतून' या पाॅडकास्टचा हा शंभरावा एपिसोड! त्यानिमित्ताने गेल्या वर्षभराचा आढावा घेत, तुमच्याशी संवाद साधत आहेत:डॉक्टर राजीव आणि माणिक!
'मराठी खिडकीतून' आपण स्वागत करत आहोत: बोलघेवड्या,'दोन बायका गप्पा ऐका' असं म्हणणाऱ्या,अपर्णा दीक्षित आणि अवंती दामले यांचं! त्यांच्याशी मनमोकळ्या गप्पा मारताना वेळ कसा गेला हे आम्हाला कळलंही नाही!त्या ऐकताना तुम्हालाही तसंच वाटेल!
व. पु.काळे म्हणजे एक सिद्ध- हस्त लेखक! हरहुन्नरी कलावंत!चला तर, व. पुं. च्या दोन घरात डोकावू या! आधी दादरच्या, आणि नंतर वांद्र्याच्या साहित्य सहवास मधील घरात.
न्यूटनने गुरुत्वाकर्षणाचा शोध तर लावलाच आणि 1686 साली गतीचे तीन नियम सुद्धा प्रस्थापित केले!गुरुत्वाकर्षणाला आणि गतीलाआईन्स्टाईननं एक वेगळंच परिमाण दिल! त्याविषयी बोलत आहेत डॉक्टर राजीव आणि माणिक:
प्रत्येक जणच सुख शोधत असतो, सुखी होण्याचा प्रयत्न करत असतो. ग्रीक तत्त्वज्ञ एपिक्युरस यांनी सांगितलेला सुखाचा मार्ग उलगडून दाखवत आहेत,डॉक्टर राजीव आणि माणिक.
प्रसिद्धीपासून दूर राहिलेले कवी म. म.देशपांडे! त्यांच्या 'वनफूल'या पहिल्या कवितासंग्रहातली ही कविता, 'कळत नाही'. ही कविता म्हणजे कवीच्या व्याकुळ मनाचं स्वगत आहे! या कवितेचा रसास्वाद घेऊ या, डॉक्टर राजीव आणि माणिक यांच्या बरोबर:
नागरी समाजापासून दूर आणि दुर्लक्षित राहिलेल्या आदिवासीसमाजाविषयी, आणि या आदिवासी बांधवांसाठी काम करणाऱ्या वेगवेगळ्या संस्थांविषयी,डॉक्टर राजीव आणि माणिक तुमच्याशी संवाद साधत आहेत.
वैदिक कालपासून देवराई ची संस्कृती चालत आली आहे! देवराई या संकल्पनेत श्रद्धा, आणि भीती सुद्धा दडलेली आहे! त्यामुळे पर्यावरणाचे रक्षण,आणि संवर्धन कसं होतं,याविषयी तुमच्याशी बोलत आहेत डॉक्टर राजीव आणि माणिक.
कोणत्याही आपत्तीने माणूस हवालदिल होतो, पण त्याला थोडेफार सुरक्षा- कवच मिळाले की,तो निर्धास्त होतो! या पेल्ट्झ परिणामाबद्दल बोलत आहेत: डॉक्टर राजीव आणि माणिक.
'हरित' रसायन शास्त्राचा पुरस्कर्ता म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्या रसायन- शास्त्रज्ञ-रॉबर्ट ग्रब्ज- यांनी केलेल्या प्रयत्नांबद्दल, आपल्याशी संवाद साधत आहेत डॉक्टर राजीव आणि माणिक.
लुडविग् विटगेनस्टाईन यांनी 1921साली तत्त्वज्ञानावर लिहिलेल्या पुस्तकामुळे तत्वज्ञान शाखा कायमस्वरूपी बदलली! या पुस्तकाबद्दल आणि लेखकाबद्दल आपल्याशी बोलत आहेत :डॉक्टर राजीव आणि माणिक
गझल सम्राज्ञी बेगम अख्तर म्हणजे खरोखरीच संगीताचा अनोखा अलंकार होता! त्यांच्या गायनाबद्दल आणि जीवनाबद्दल, आपल्याशी हळुवार हितगुज करत आहेत, डॉक्टर राजीव आणि माणिक
प्रत्येकाच्या जीवनात गुरूचं महत्त्व असतंच!या गुरूंविषयी, वेगवेगळ्या जीवन क्षेत्रातल्या त्यांच्या स्थानांबद्दल, आणि स्वतःच्या जीवनातल्या शिक्षकांच्या विषयी, डॉक्टर राजीव आणि माणिक तुमच्याशीगुप्तगू करत आहेत:
पु.शि.रेगे हे कवी म्हणून आणि लेखक म्हणून मराठी साहित्याचं दालन समृद्ध करून गेले! ते मितभाषी आणि मिताक्षरी होते! शब्दातून ते बोलतच, पण शब्दापलीकडचेही बोलत! त्यांची ही सलगीच्या सुरात सांगितलेली आणि खट्याळ वातावरणातली कान-गोष्ट :अन् पहाट होता...
लंडनमधल्या प्रसिद्ध टेम्स नदीच्या काठाकाठाने हिंडताना, या नदी विषयी,आणि ती स्वच्छ ठेवण्यासाठी केलेल्या प्रयत्नांबद्दल, खूप आत्मीयतेनं आपल्याशी संवाद साधत आहेत डॉक्टर राजीव आणि माणिक:
बोलण्यात लिहिण्यात काही शब्दांची पुनरुक्ती होते!या विषयी झिप्फ या शास्त्रज्ञाने 1935 साली मांडलेला सिद्धांत,आज केवळ भाषेलाच नाही तर इतरही कितीतरी गोष्टींना लागू होतो! त्या विषयी आपल्याशी बोलत आहेत डॉक्टर राजीव आणि माणिक:
संध्याकाळी कवींच्या मनात कवितेच्या ओळी उस्फुर्त पणे येतात!कितीतरी मराठी, हिंदी कविता आणि गाणी या संध्याकाळच्या वेळेवर आहेत!याविषयी आपल्याशी संवाद साधत आहेत,डॉक्टर राजीव आणि माणिक
When it comes to Marathi folklore, Lavani is one of the prominent art forms of the rural lifestyle. In this episode of Marathi Khidkitun listen to our hosts Dr. Rajiv and Manik Deshmukh speak about it and its journey all the way to cinema screens.
सावंतवाडी पासून पुण्यापर्यंत आणि मेघालया पासून ते कच्छ पर्यंत वेगवेगळ्या ठिकाणी चाललेल्या घटनांबद्दल वाचता-वाचता मिळालेली माहिती तुम्हाला सांगताहेत डॉक्टर राजीव आणि माणिक.
कवी ग्रेस यांची कविता, म्हणजे काहीशी अगम्य,पण मनाला भुरळ घालणारी !... ...आणि अशी दुर्बोधता प्रत्यक्ष आयुष्यात जगणाऱ्या कवी ग्रेस यांच्या घरी घेऊन जात आहेत,डॉक्टर राजीव आणि माणिक
पॅरिस मधलं लुव्र, लंडन मधलं टॉवर ऑफ लंडन, हैदराबादचे सालारजंग म्युझियम आणि पुण्यातलं राजा दिनकर केळकर म्युझियम याचीच साक्ष आहेत! चला तर बघूयात ही वेगवेगळीसंग्रहालयं: ह्या मराठी खिडकीतूनच्या एपिसोड मधून.
गो नी दांडेकर यांच्या व्यक्तिमत्वाबद्दल आणि लेखनाबद्दल जितकं लिहावं तितकं थोडंच आहे,असं त्यांचं बहुरंगी बहुढंगी जीवन आहे! त्याची एक झलक बघू या डॉक्टर राजीव आणि माणिक बरोबर:
माणसाला झोपेची अत्यंत आवश्यकता असते! नीट झोप झाली नाही तर माणसाचा स्वभाव चिडचिडा होतो, त्याच्या हातून चुका होऊ शकतात, आणि त्याला निरनिराळे आजारही होऊ शकतात! झोपेचे महत्त्व सांगताहेत डॉक्टर राजीव आणि माणिक:
आपल्या सभोवतालच्या सृष्टीमध्ये कितीतरी प्राणी, पक्षी, नांदत असतात! ते कळपाने राहतात, थव्याने उडतात, ,पण कधीही त्यांचा एकमेकांना धक्का लागत नाही! सृष्टी मधल्या या अंतराच्या भानाचं ज्ञान त्यांना कुठून येतं, हे जाणून घेऊया :डॉक्टर राजीव आणि माणिक बरोबर:
About Marathi Khidkitun
माणिक आणि डॉक्टर राजीव देशमुख आपल्याशी बोलणार आहेत 'मराठी खिडकीतून'! मराठी संस्कृतीकडे बघणार आहेत त्याच्यामध्ये मराठी साहित्य , कला ,परंपरा ,खाद्यसंस्कृती ,सभोवतालची परिस्थिती ,असं सबकुछ असणार आहे! हे बोलणं समस्त मराठी लोकांसाठी आहे! कोणत्याही वयाच्या ,महाराष्ट्रातल्या ,महाराष्ट्राबाहेरच्या, परदेशात
Marathi Khidkitun is a Marathi kids & family podcast from IVM Podcasts. Melo plays each episode straight from the publisher's own feed — no ads added, no account needed — and remembers where you stopped, in this browser only.
The Melo app keeps playing with the screen off, works in the car and on your watch, wakes you to your station, and browses the whole catalogue offline. Free, no ads, no account.